📖 Bách Khoa Phật Giáo
33 bài viết trong chủ đề “Triết Học Phật Giáo”.
Vô Thường (Anicca) và Khổ Đau (Dukkha) là hai trong Tam Pháp Ấn, nhưng ý nghĩa của chúng sâu xa hơn nhiều so với cách hiểu thông thường. Tìm hiểu ngay.
Nhân Minh Luận (Hetuvidyā) của Dignāga và Dharmakīrti là hệ thống logic học tinh vi nhất của Ấn Độ cổ đại. Khám phá ngay để sống an lạc và tỉnh thức mỗi ngày.
Cuộc tranh luận lịch sử giữa Trung Quán tông và Duy Thức tông về bản chất thực tại — hai trường phái triết học vĩ đại nhất của Phật giáo Đại Thừa. Xem ngay.
Khám phá triết học Phật giáo về vũ trụ và tự nhiên: vũ trụ luận (cosmology), duyên khởi và sinh thái học, mối quan hệ giữa con người và tự nhiên, triết học môi.
Tìm hiểu triết học của Tsongkhapa: Lam Rim Chenmo, hệ thống Prāsaṅgika Mādhyamaka, cải cách Phật giáo Tây Tạng và di sản Gelug Tông, được biên soạn kỹ lưỡng.
Khám phá triết học của Trí Khải đại sư và Thiên Thai Tông: Ngũ Thời Bát Giáo, nhất tâm tam quán, ba ngàn pháp trong một sát na, và ảnh hưởng đến Phật giáo Đông.
Khám phá triết học của Thế Thân Bồ Tát: từ Abhidharmakośa đến Duy Thức Tam Thập Tụng, học thuyết 'chỉ có thức', phê bình thực tại luận và đóng góp cho tâm lý.
Tìm hiểu triết học đạo đức của Śāntideva: Bodhicaryāvatāra, luận điểm về bình đẳng ngã-tha, nhẫn nhục như phân tích triết học, và di sản trong Phật giáo thế.
Phân tích toàn diện triết học của Long Thụ Bồ Tát: không tánh, Nhị Đế, phương pháp Prāsaṅga, phê phán bản thể luận và di sản triết học vĩ đại. Xem ngay.
Khám phá triết học của Lục Tổ Huệ Năng: Kinh Pháp Bảo Đàn, giáo lý đốn ngộ, tâm bình thường là đạo, sự đối lập với Thần Tú và di sản Thiền Tông Nam Phương
Khám phá triết học của Pháp Tạng, Tam Tổ Hoa Nghiêm: Lưới Đế Thích, Lý Sự Vô Ngại, Sự Sự Vô Ngại và hệ thống tư tưởng Hoa Nghiêm về sự dung thông của toàn bộ.
Tịnh Độ Tông đặt ra câu hỏi căn bản nhất của bất kỳ tôn giáo nào — con người tự mình giải thoát được không, hay cần ân sủng từ bên ngoài?. Tìm hiểu ngay.
Khám phá triết học của Dharmakīrti: hệ thống logic và nhận thức luận Phật giáo, phân tích tri giác và suy luận, ảnh hưởng đến triết học Ấn Độ và Phật giáo Tây.
Vipassana (Minh Sát) và Zen (Thiền) đều là thiền Phật giáo nhưng có triết học, phương pháp và mục tiêu khác nhau theo những cách thú vị và đáng khám phá
Câu khẩu hiệu nổi tiếng nhất của Thiền Tông ẩn chứa một triết học độc đáo về giáo dục tâm linh, về bản chất của giáo pháp. Khám phá ngay trong bài viết.
Lâm Tế và Tào Động là hai nhánh lớn nhất của Thiền Tông, với những phương pháp tu tập khác nhau căn bản — từ công án đột phá đến chỉ ngồi im lặng. Xem ngay.
Karma thường bị hiểu là định mệnh không thể thay đổi — nhưng Phật giáo thực ra có quan điểm tinh tế và phức tạp hơn nhiều về mối quan hệ giữa nhân. Xem ngay.
Năm Giới (Pañcasīla) không chỉ là quy tắc ứng xử mà là nền tảng của một hệ thống đạo đức học Phật giáo toàn diện. Tìm hiểu ngay để áp dụng vào đời sống tu học.
Bốn trường phái lớn của Phật giáo Tây Tạng không chỉ khác nhau về lịch sử mà còn về triết học, phương pháp thực hành. Tìm hiểu chi tiết ngay trong bài.
Mật Tông không chỉ là nghi lễ bí ẩn — đây là hệ thống thực hành tinh vi kết hợp Bi (Karuṇā) và Trí (Prajñā) theo cách không truyền thống nào khác. Xem ngay.
Kim Cương Thừa (Vajrayāna) không phải là một tôn giáo bí ẩn — đây là hệ thống thực hành có cấu trúc, có triết học, và có ba cấp độ từ ngoài vào trong. Xem ngay.
Phật giáo phát triển một nhận thức luận (epistemology) tinh vi, phân tích cách thức nhận thức hoạt động và những giới hạn của nó. Khám phá ngay trong bài viết.
Tánh Không (Śūnyatā) và Vô Ngã (Anattā) thường bị nhầm lẫn là một — bài viết phân tích sắc thái khác biệt và mối liên hệ sâu xa giữa hai khái niệm. Xem ngay.
Hoa Nghiêm Tông phát triển một vũ trụ quan độc đáo nhất trong lịch sử triết học — mọi sự vật đều phản chiếu và chứa đựng nhau trong mạng lưới vô tận. Xem ngay.
Thập Địa (Daśabhūmi) là bản đồ chi tiết nhất về hành trình tu tập của Bồ Tát — từ Hoan Hỷ Địa đến Pháp Vân Địa. Khám phá ngay để hiểu sâu và ứng dụng.
Khám phá triết học của Candrakīrti: biện hộ cho phương pháp귀류pháp, Madhyamakāvatāra, phê bình Duy Thức và đóng góp cho Phật giáo Tây Tạng, trình bày mạch lạc.
Tìm hiểu Tonglen (Cho và Nhận), thực hành thiền định Tây Tạng hít vào khổ đau của người khác và thở ra hạnh phúc, nền tảng phát triển Bồ Đề Tâm, cập nhật mới.
Tư tưởng của thiền sư Đạo Nguyên (Dōgen) người sáng lập Sōtō Zen Nhật Bản, đặc biệt về hiện tại-thời gian (Uji), hữu vi-vô vi và Shōbōgenzō. Đọc ngay bài viết.
Sát Na Luận (Kṣaṇavāda) trong Phật giáo phân tích thời gian xuống đến đơn vị nhỏ nhất. Xem ngay, kèm ví dụ thực tế dễ áp dụng vào đời sống, trình bày mạch lạc.
Phật Tánh (Tathāgatagarbha) là một trong những khái niệm gây tranh cãi nhất — nó có phải là một dạng Ātman (Ngã) mà Phật giáo luôn phủ nhận không?. Xem ngay.
Quan niệm Phật giáo Nguyên Thủy và Đại Thừa mâu thuẫn nhau là hiểu lầm lịch sử phổ biến. Xem ngay, kèm ví dụ thực tế dễ áp dụng vào đời sống, cập nhật mới.
Bất Nhị (Advaya) là một trong những khái niệm cao nhất của Phật giáo Đại Thừa — vượt qua sự phân chia giữa có/không, sinh/diệt. Đọc ngay để hiểu rõ hơn.
Tìm hiểu về Thiền sư Từ Đạo Hạnh thời Lý, nhân vật đặc biệt trong Phật giáo Việt Nam với những huyền tích thần thông và đóng góp cho thiền học nước nhà.